De Engelse fabrikant Claydon klopt al langer aan de deur met directzaaitechnieken. Het principe om alleen de grond rondom de zaai- en ontkiemingszone te bewerken en daar het zaad te injecteren is in potentie een techniek die aansluit bij ontwikkelingen in de akkerbouw, namelijk een lager gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest en grotere inzet van groenbemesters. “Deze techniek is veelzijdig inzetbaar onder alle omstandigheden.”
Akkerbouwer Jef Claydon ontwikkelde het zogenoemde Opti-Till-systeem met de gedachte om de kosten voor bodembewerking en zaaien zoveel mogelijk te beperken, door die te combineren. Tegelijk zocht hij naar een oplossing om ook op de zware Britse klei het zaad tijdig te laten ontkiemen en de gewasopbrengst te verhogen.
Geen schijfkouter
In tegenstelling tot andere ‘conventionele’ technieken heeft het concept geen schijfkouter waarmee het zaad in een samengedrukte sleuf komt te liggen. Dit kan namelijk onder lastige natte omstandigheden zorgen voor een verdichte rand. Door alleen de grond waar het zaad in komt te liggen te bewerken en daar het zaad onder te injecteren, voorkom je dit. “Het idee is dat het water altijd weg kan, om te voorkomen dat het zaad verrot. En met natte omstandigheden hebben ze in Engeland best wat ervaring”, merkt bodembewerkingsadviseur Christoffel den Herder van Ceres Horti Advice op.
Koolzaad, wintergranen en groenbemesters
Om het effect te laten zien, is dit najaar met de Claydon een strook met haver, facelia en klaver gezaaid op een demoperceel bij de Broekemahoeve in Lelystad, een proefboerderij van PPO (Praktijkonderzoek Plant en Omgeving). Met de meerdere bewerkingen, die worden gedaan met het Opti-Till systeem is de techniek interessant om bijvoorbeeld koolzaad, wintergranen, zaaibonen en groenbemesters ook onder lastige omstandigheden succesvol te maken. “Claydon fixeert de losgereden grond. Plantenwortels moet je in mijn optiek altijd woelen. Dit is eigenlijk een tussenvorm waarmee je zorgt voor voldoende afvoer van water, maar ook meteen kijkt naar de meest optimale omstandigheden voor de ontwikkeling van het gewas.”
Claydon strip-till-techniek
Landbouwmechanisatiebedrijf Geertsema uit Munnekezijl is vorig jaar door Claydon aangesteld als officieel importeur van de machines. Leo Geertsema zette de techniek graag in voor de demonstratie. Hij ziet namelijk groeiende kansen omdat de Claydon-strip-till-techniek inspeelt op de wens om het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en meststoffen substantieel terug te dringen. “Uiteindelijk is het idee dat je sterke wortels krijgt en die daarmee ook lastige omstandigheden meer haalt uit het gewas.”
Leo Geertsema loopt de verschillende elementen van de Evolution Drill, die voor de demonstratie in Lelystad werd ingezet, na. “Deze configuratie heeft snijschijf om gewasresten door te snijden, een drainage-tand om regenwater te kunnen afvoeren en een A-schaar die een zaaibed maakt. Dit zorgt er voor dat het zaad op schone grond valt. Met sleeppeddels wordt de losse grond aangeaard en geëgaliseerd. Laatste bewerking is het na-eggen, met een slepende zaadeg.”
Evolution Drill
De Evolution Drill is leverbaar in werkbreedtes van 3, 4, 4,5, 4,8, 5 en 6 meter. De standaardspecificaties omvatten onder andere: één verdeelkop met 38 millimeter diameter uitstroomopeningen. Een tweede verdeelkop is optioneel leverbaar om kunstmest aan te brengen bij de woeltand, onder het zaad, of aan de achterzijde achter het zaad. Leo Geertsema verwacht dat de interesse voor no-till-oplossingen groeit. Vooral op de zwaardere gronden is de oplossing van Claydon interessant. “Helemaal als de omstandigheden lastig worden.”
Tekst en beeld: Martin de Vries
